คู่มือ
Attribution Model (โมเดลแบ่งเครดิต) คืออะไร เลือกแบบไหนดี
ลูกค้าหนึ่งคนผ่านหลายช่องทางก่อนซื้อ แล้วยอดขายควรเป็นผลงานของช่องทางไหน นี่คือกติกา 6 แบบที่ใช้ตอบคำถามนี้
คำตอบสั้นๆ: โมเดลแบ่งเครดิต (Attribution Model) คือกติกาที่ใช้แบ่งเครดิตของยอดขายหรือดีลหนึ่งรายการให้ช่องทางที่ลูกค้าผ่านมาก่อนตัดสินใจ มี 6 แบบหลัก คือ first touch, last click, linear, time decay, U-shaped และ W-shaped ไม่มีแบบไหนถูกเสมอ ควรเลือกแบบหลักตามรอบการขายของธุรกิจ แล้วเปิดแบบอื่นเทียบก่อนตัดสินใจเรื่องงบ
อัปเดต 25 กันยายน 2569 · อ่าน 8 นาที
ตัวอย่างสถานการณ์ (สถานการณ์สมมติเพื่ออธิบายการใช้งาน)
ลูกค้าคนหนึ่งคลิกโฆษณา Facebook ของร้านเฟอร์นิเจอร์ออนไลน์เข้าเว็บในวันที่ 1 วันที่ 3 คลิกลิงก์จากคลิปรีวิวบน TikTok กลับเข้าเว็บ วันที่ 6 กดลิงก์ในข้อความ LINE OA กลับมาดูราคา แล้วกรอกฟอร์มขอใบเสนอราคา จนปิดการขายได้ คำถามคือยอดขายนี้ควรเป็นผลงานของ Facebook, TikTok หรือ LINE
ทำไมต้องมีโมเดลแบ่งเครดิต
ลูกค้าไม่ค่อยซื้อจากการเห็นโฆษณาครั้งเดียว โดยเฉพาะสินค้าราคาสูงหรือบริการ B2B ที่ต้องคิดหลายวัน จุดสัมผัส (Touchpoint) คือแต่ละครั้งที่ลูกค้ามาเจอธุรกิจของคุณผ่านช่องทางใดช่องทางหนึ่ง ใน uForge จุดสัมผัสหมายถึงการเข้าเว็บจากช่องทางใดช่องทางหนึ่ง เช่น คลิกโฆษณาหรือกดลิงก์ การเห็นโฆษณาหรือดูคลิปโดยไม่ได้คลิกเข้าเว็บไม่นับเป็นจุดสัมผัส เมื่อมีหลายจุดสัมผัส เราต้องมีกติกาว่าจะแบ่งเครดิตอย่างไร ไม่เช่นนั้นทุกช่องทางจะอ้างว่ายอดขายเป็นของตัวเอง
อีกเรื่องที่สำคัญคือ คอนเวอร์ชัน (Conversion) เช่น การกรอกฟอร์มหรือการสั่งซื้อ ไม่ใช่จุดสัมผัส แต่เป็นผลลัพธ์ที่เรากำลังแบ่งเครดิต
6 โมเดลแบ่งเครดิตต่างกันอย่างไร
ตารางนี้ใช้ตัวอย่างสถานการณ์ข้างบน ซึ่งมีสามจุดสัมผัส ได้แก่ Facebook, TikTok และ LINE (ตัวเลขเป็นตัวอย่างประกอบ)
| โมเดล | หลักการ | TikTok | LINE | |
|---|---|---|---|---|
| First touch (จุดสัมผัสแรก) | ให้เครดิตทั้งหมดกับช่องทางแรก | 100% | 0% | 0% |
| Last click (คลิกสุดท้าย) | ให้เครดิตทั้งหมดกับช่องทางสุดท้ายก่อนคอนเวอร์ชัน | 0% | 0% | 100% |
| Linear (แบ่งเท่ากัน) | แบ่งเท่ากันทุกจุดสัมผัส | 33.3% | 33.3% | 33.3% |
| Time decay (ลดตามเวลา) | จุดสัมผัสที่ใกล้คอนเวอร์ชันได้เครดิตมากกว่า จุดที่เกิดก่อนคอนเวอร์ชัน 7 วันได้น้ำหนักครึ่งหนึ่งของจุดล่าสุด | น้อย | ปานกลาง | มาก |
| U-shaped (รูปตัว U) | 40% ให้จุดแรก 40% ให้จุดสุดท้าย 20% แบ่งให้จุดตรงกลาง | 40% | 20% | 40% |
| W-shaped (รูปตัว W) | 30% ให้จุดแรก 30% ให้จุดที่ลูกค้ากลายเป็นลีด 30% ให้จุดสุดท้าย 10% แบ่งให้จุดอื่น ถ้าไม่มีจุดที่เป็นลีดแยกจากจุดแรกและจุดสุดท้าย หรือมีจุดสัมผัสน้อยกว่า 3 จุด จะคำนวณแบบ U-shaped แทน (ในตัวอย่างนี้ลีดเกิดที่จุดสุดท้าย จึงคำนวณแบบ U-shaped) | 40% | 20% | 40% |
จะเห็นว่าข้อมูลชุดเดียวกันให้คำตอบต่างกันมากตามโมเดลที่เลือก ถ้าดูแค่คลิกสุดท้าย Facebook จะดูเหมือนไม่มีผลงานเลย ทั้งที่เป็นช่องทางที่ทำให้ลูกค้ารู้จักร้าน
ธุรกิจแบบไหนควรเลือกโมเดลไหน
| ลักษณะธุรกิจ | โมเดลหลักที่น่าลอง | เปิดเทียบกับ |
|---|---|---|
| ร้านออนไลน์ สินค้าราคาไม่สูง ตัดสินใจเร็ว | Last click | First touch เพื่อดูว่าอะไรพาลูกค้าใหม่มา |
| ขายผ่านแชต ลูกค้าคุยหลายรอบ | U-shaped | Last click |
| ธุรกิจบริการ B2B รอบการขายยาว | W-shaped หรือ U-shaped | Linear |
| ช่วงเปิดตัวแบรนด์หรือหาลูกค้าใหม่ | First touch | Time decay |
| แคมเปญโปรโมชันระยะสั้น | Time decay | Last click |
ใช้โมเดลแบ่งเครดิตตัดสินใจอย่างไรไม่ให้พลาด
- เลือกโมเดลหลักหนึ่งแบบสำหรับรายงานประจำ และใช้แบบเดิมต่อเนื่องเพื่อเทียบเดือนต่อเดือนได้
- ก่อนตัดงบช่องทางใด เปิดดูอย่างน้อยสองโมเดล ถ้าช่องทางนั้นดูดีในแบบจุดสัมผัสแรก อาจเป็นตัวเปิดทางที่ไม่ควรตัดทิ้ง
- ติด UTM ให้ครบทุกลิงก์ ถ้าที่มาไม่ครบ ไม่ว่าโมเดลไหนก็ให้คำตอบผิด ดูวิธีได้ที่คู่มือวัดผลโฆษณา Facebook และ TikTok
- อ่านรายงานคู่กับสัดส่วนความยินยอม เพราะคนที่ไม่ยินยอมให้วิเคราะห์จะไม่มีเส้นทางให้แบ่งเครดิต
uForge ช่วยตรงไหน
Sadang ระบบวัดผลของ uForge คำนวณโมเดลแบ่งเครดิตครบ 6 แบบให้คำสั่งซื้อ ดีลที่ปิดได้ใน CRM และงานสรรหา และสลับดูในรายงานได้ ระบบคำนวณวันละครั้ง รายงานจึงแสดงข้อมูลถึงเมื่อวาน และจะเชื่อมเส้นทางของผู้เข้าชมเฉพาะเมื่อผู้เข้าชมยินยอมให้วิเคราะห์เท่านั้น ดูรายละเอียดที่หน้าระบบวัดผลและที่มาของลูกค้า